Τα δικαιώματα των καταναλωτών στην ψηφιακή εποχή



Η Ευρωπαϊκή Ένωση υιοθέτησε στις 13 Ιουνίου 2014 νέα οδηγία για τα δικαιώματα των καταναλωτών, αυξάνοντας έτσι την προστασία των δικαιωμάτων για 507 και πλέον εκατομμύρια Ευρωπαίους καταναλωτές και θεσμοθετώντας αυξημένα μέτρα προστασίας τους για αγορές από το διαδίκτυο.

Η νέα Ευρωπαϊκή νομοθεσία επωφελεί επίσης τις επιχειρήσεις, εξασφαλίζοντας σε αυτές μέτρα για την προστασία του ανταγωνισμού και καλύτερες προοπτικές μείωσης του κόστους των προϊόντων, γεγονός ιδιαίτερα ευεργετικό και για τους καταναλωτές.

Η Οδηγία 2011/83/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης τέθηκε σε ισχύ από τις 13 Ιουνίου και δίνει νέα ώθηση στο δίκαιο περί προστασίας των καταναλωτών και συγκεκριμένα σε κάθε μορφή B2C συναλλαγής, που αφορά ουσιαστικά κάθε μορφή εμπορικής συναλλαγής που γίνεται είτε σε φυσικά εμπορικά καταστήματα είτε μέσω του ηλεκτρονικού εμπορίου. Η Οδηγία προβλέπει την εναρμόνιση των κανόνων για το εμπόριο σε όλα τα κράτη-μέλη της Ένωσης, γεγονός ιδιαίτερα σημαντικό αφού οι ρυθμίσεις θα είναι ομοιογενείς και δεν θα υπάρχει οποιαδήποτε διαφοροποίηση στο θεσμικό δίκαιο που θα ορίζει τις συναλλαγές, όπου και αν αυτές διενεργούνται, ενισχύοντας παράλληλα το διασυνοριακό εμπόριο.

Κεντρικός άξονας της νέας ενωσιακής νομοθεσίας είναι ο περιορισμός της αισχροκέρδειας εις βάρος των καταναλωτών, θέτοντας τέρμα, μεταξύ άλλων σε πρόσθετες επιβαρύνσεις για την χρήση πιστωτικής κάρτας για αγορές που πραγματοποιούνται από διαδικτυακούς χώρους και σε περιορισμούς όσον αφορά την επιστροφή προϊόντων. Ως προς το τελευταίο, τονίζεται το γεγονός ότι η νέα Οδηγία αυξάνει την περίοδο που ο καταναλωτής δικαιούται να επιστρέψει το προϊόν από 7 σε 14 ημέρες.

Συγκεκριμένα, η νέα Οδηγία για την προστασία των καταναλωτών προβλέπει μεγαλύτερη διαφάνεια στις τιμές των προϊόντων, τον τερματισμό πρόσθετων επιβαρύνσεων για χρήση πιστωτικής κάρτας ή τηλεφωνικής γραμμής εξυπηρέτησης, την απαγόρευση των προσυμπληρωμένων τετραγωνιδίων στο διαδίκτυο, την παράταση της προθεσμίας για αλλαγή γνώμης σε όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την ενίσχυση του δικαιώματος επιστροφής χρημάτων, την απαγόρευση προσφορών που διαφημίζονται ως δωρεάν ενώ στην πραγματικότητα δεν είναι και την καλύτερη προστασία αναφορικά με το ψηφιακό περιεχόμενο. Σε γενικές γραμμές το νέο νομοθετικό πλαίσιο παρέχει αυξημένη προστασία στους καταναλωτές και επιβάλλει στις επιχειρήσεις να παρέχουν με σαφήνεια πλήρη ενημέρωση για όλο το κόστος ως επίσης και τα δικαιώματα των καταναλωτών για επιστροφές, εξυπηρέτηση και υπαναχώρηση, θεσπίζοντας ένα τυποποιημένο ευρωπαϊκό έντυπο σχετικά με αυτήν.

Η Κυπριακή Δημοκρατία εναρμόνισε τη νομοθεσία της με την Οδηγία με τον Περί των Δικαιωμάτων των Καταναλωτών Νόμο του 2013 (Ν.133(Ι)/2013), ο οποίος, μεταξύ άλλων θεσπίζει τις ελάχιστες υποχρεώσεις ενημέρωσης για συμβάσεις εξ’ αποστάσεων και συμβάσεις εκτός εμπορικού καταστήματος και τις τυπικές απαιτήσεις για τέτοιου είδους συμβάσεις. Ο Νόμος εφαρμόζεται επίσης σε συμβάσεις προμήθειας νερού, φυσικού αερίου, ηλεκτρικής ενέργειας ή τηλεθέρμανσης, μεταξύ άλλων και από δημόσιους παρόχους, στο βαθμό που τα αγαθά αυτά παρέχονται σε συμβατική βάση.

*Λέκτορας Νομικής στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, LL.B Law Bristol, Ph.D in Law – International Law and Human Rights (Kent), Διευθυντής Μονάδας Νομικής Κλινικής Πανεπιστημίου Λευκωσίας.


Αναζήτηση