Η Λεμεσός αποχαιρέτησε ένα μεγάλο δάσκαλο



i-lemesos-apoxairetise

Κωστής Κολώτας

Ο άνθρωπος, ο διανοούμενος αλλά και ο απλός πολίτης του καθημερινού μόχθου, ο πολιτισμός έτσι όπως γεννήθηκε στην Ελλάδα του Περικλή και εξελίχθηκε μέσα στους αιώνες, περνώντας μέσα από τα χέρια πολλών μαστόρων της τέχνης και του πνεύματος φτάνοντας ως τα Πλατανίσκια, εκεί που ο Χαμπής ο χαράκτης δημιουργεί το δικό του κόσμο συντηρώντας τη μνήμη και την παράδοση… ήταν ο κόσμος ο μικρός ο μέγας που υπηρέτησε και αφήνει πίσω του κληρονομιά ο Κωστής Κολώτας.

Μεγάλο το κενό που μένει με το θάνατο του Δασκάλου από τον οποίο όλοι περιμέναμε να μας δώσει ακόμα πολλά. Και είχε πολλά να πει και να κάνει. Δεν πρόλαβε όμως. Η «Φωνή της Λεμεσού» αποτίει φόρο τιμής στο Κωστή Κολώτα, μέσα από ένα κείμενο ενός από τις εκατοντάδες που ευτύχησαν να τον έχουν Δάσκαλο και κάποια τα λόγια που άκουσε πριν από το μεγάλο ταξίδι…

Ο Κωστής Κολώτας, όπως τον γνώρισα
Ο Κωστής Κολώτας έφυγε από τη ζωή. Η Λεμεσός έχασε τον αγαπημένο της Δάσκαλο. Η Κύπρος έχασε ένα κορυφαίο πνευματικό της άνθρωπο. Τα αισθήματα απώλειας είναι μεγάλα για όσους τον γνώρισαν μέσα από τη ζωή του, μέσα από τα έργα του, μέσα από τα λόγια του.

Είχα την τύχη να ήμουν μαθητής του στα πρώτα μου δυο χρόνια στο Λανίτειο. Για τους μαθητές του ο Κωστής Κολώτας ήταν πηγή ανεκτίμητων εμπειριών. Τους πρόσφερε γνώσεις, αρχές, τρόπο σκέψης, στάση ζωής. Ως εκπαιδευτικός ήταν προοδευτικός στη σκέψη και στην πράξη. Αμφισβήτησε τον πνευματικό συντηρητισμό, προκάλεσε και ανέτρεψε τα καθιερωμένα και τα κατεστημένα στον τρόπο διδασκαλίας. Κατήργησε την απόσταση μεταξύ δασκάλου και μαθητή. Άφησε την έδρα και κάθισε δίπλα από το μαθητή, μαζί του όχι απέναντι του. Δεν μιλούσε στους μαθητές του, μιλούσε μαζί με τους μαθητές του. Ήθελε το μαθητή να μην είναι παθητικός δέκτης, αλλά να ερευνά, να δημιουργεί, να πρωτοτυπεί.

Ξέφυγε από τα στενά όρια της ακαδημαϊκής ύλης και παρότρυνε τους μαθητές να ασχοληθούν με το θέατρο, την ποίηση, τη μουσική. Χρησιμοποίησε τα αρχαία κείμενα, τον Όμηρο, το Θουκυδίδη, τον Πλάτωνα, για να αναλύσει τον άνθρωπο, τις σχέσεις του, τις αρετές και τις αδυναμίες του. Σε κάθε αναφορά στην αρχαιότητα έκανε μια αντίστοιχη αναφορά στη σύγχρονη εποχή, αναδεικνύοντας την διαχρονικότητα των αρχών που διέπουν την ανθρώπινη ζωή και την ιστορική εξέλιξη.

Θυμούμαι πολλά περιστατικά για τον Κωστή Κολώτα. Ένα όμως ξεχωρίζει περισσότερο γιατί δείχνει ποιος ήταν πραγματικά ο άνθρωπος Κωστής Κολώτας. Είχαμε τότε, μέσα της δεκαετίας του ’60, ένα συμμαθητή από ένα ορεινό χωριό της Λεμεσού, τον Χρίστο. Παιδί φτωχής αγροτικής οικογένειας, πηγαινοερχόταν καθημερινά με το λεωφορείο που μετέφερε εργάτες στη Λεμεσό. Προσπαθούσε μέσα σε αυτές τις αντίξοες συνθήκες να τα βγάλει πέρα με το σχολείο βοηθώντας ταυτόχρονα και στις αγροτικές δουλειές τον πατέρα του. Ο Χρίστος μια μέρα αρρώστησε και άρχισε να απουσιάζει για πολύ καιρό από το σχολείο. Όλοι οι συμμαθητές του τον είχαμε σχεδόν ξεχάσει, όταν μια μέρα ο Δάσκαλος ζήτησε από 3-4 μαθητές να τον συνοδεύσουμε για να τον επισκεφθούμε.

Ξεκινήσαμε το ίδιο απόγευμα με το μικρό αερόψυκτο αυτοκίνητο του, ανεβήκαμε τον Ληστόβουνο, και φτάσαμε αργά το απόγευμα στο μικρό χωριό του συμμαθητή μας. Μας υποδέχτηκαν με έκπληξη αλλά με μεγάλη χαρά και ακόμα μεγαλύτερη φιλοξενία. Εκεί μάθαμε πως ο Χρίστος ήταν καλύτερα στην υγεία του, αλλά ο πατέρας του αποφάσισε να μη συνεχίσει το σχολείο. Τότε ο Κωστής ο Κολώτας, με απλά λόγια μίλησε στον πατέρα του Χρίστου για το πόσο σημαντικό ήταν να μην αφήσει το σχολείο το παιδί του. Του είπε μάλιστα ότι οι συμμαθητές του που είμαστε εκεί θα αναλαμβάναμε σε ένα μάθημα ο καθένας να βοηθήσουμε τον Χρίστο να περάσει τη χρονιά. Τα λόγια του Δάσκαλου έπεισαν τον πατέρα του Χρίστου, ο οποίος τον άφησε να επιστρέψει στο σχολείο και με τη συμπαράσταση των συμμαθητών του μπόρεσε να συνεχίσει τις σπουδές του.

Το πιο πάνω περιστατικό έμεινε χαραγμένο στη συνείδηση μου από τότε. Ήταν ένα μοναδικό μάθημα για τη φιλία, την αλληλεγγύη, την αγάπη προς το συνάνθρωπο. Ένα μάθημα πως όλες αυτές οι έννοιες είναι χωρίς καμιά αξία, χωρίς κανένα περιεχόμενο, εκτός και αν εκδηλώνονται στην πράξη. Και πόσο μπορεί μια πράξη, όταν είναι γνήσια, να κάνει τη διαφορά στη ζωή των ανθρώπων.

Κωστή Κολώτα, αγαπημένε μας Δάσκαλε, σε ευχαριστούμε γιατί μας δίδαξες πολλά. Πάνω απ’ όλα όμως μας δίδαξες με το δικό σου έμπρακτο παράδειγμα πώς να είμαστε καλύτεροι άνθρωποι. Σου χρωστάμε για πάντα το «ευ ζην».

Ο Νίκος Νικολαϊδης είναι τέως Υπουργός Συγκοινωνιών και Έργων


Αναζήτηση